11:09 23.03.2022

Rezultati pojačanih inspekcijskih nadzora nad formiranjem cijena i marži u FBiH

U pojačanim inspekcijskim nadzorima nad formiranjem cijena i marži shodno odlukama Vlade FBiH, Federalni tržišni inspektorat Federalne uprave za inspekcijske poslove je od početka 2022. godine izvršio 184 inspekcijska nadzora, u kojima je utvrđeno 105 nepravilnosti, što podrazumijeva izdavanje 206 prekršajnih naloga s finansijskim teretom od 230.350,00 KM. Zbog utvrđenih nepravilnosti, kod jednog prometnika naftnih derivata van prometa je stavljeno i oduzeto 13.000 litara dizela. Također, federalni inspektori izvršili su i 88 kontrolnih nadzora u svrhu praćenja i održavanja stanja u skladu sa mjerama propisanim odlukama Vlade Federacije BiH.

Ukupan raspoloživi broj federalnih tržišno, turističko-ugostiteljskih inspektora (12) od početka marta prioritetno je usmjeren na kontrolu benzinskih stanica po zahtjevima i informacijama Federalnog ministarstva trgovine o povećanju cijena goriva i prijavama potrošača. Federalni tržišni inspektori također kontinuirano vrše i kontrole formiranja cijena osnovnih životnih namirnica i drugih proizvoda s liste od 17 proizvoda obuhvaćenih Odlukom Vlade FBiH. Iako je još uvijek velik procenat privrednih subjekata kod kojih se bilježe nepravilnosti (57%), inspektori evidentiraju i značajan broj slučajeva smanjivanja ranije povećanih cijena. Osim globalnog povećanja cijena sirovina i proizvoda iz uvoza, poskupljenjima i nestašicama u FBiH, nažalost, doprinosi i prevelika potražnja usljed straha građana od nestašice i poskupljenja, zbog čega i apelujemo na građane da ne gomilaju zalihe i na taj način i sami doprinesu stabilizaciji tržišta“ saopćio je Elmir Ramić, glavni federalni tržišni inspektor po ovlaštenju.

Uzimajući u obzir ograničen broj federalnih inspektora koji su kontinuirano prisutni na području cijele FBiH, Federalna uprava za inspekcijske poslove obratila se i kantonalnim inspekcijskim organima za podršku po zaduženjima iz Zaključka Vlade Federacije BiH i implementaciji važećih odluka Vlade.

Prema zaprimljenim nepotpunim podacima kantonalnih inspekcijskih organa za izvještajni period januar-februar 2022. godine, kantonalni inspektori izvršili su 319 inspekcijskih nadzora nad formiranjem veleprodajnih i maloprodajnih cijena uglavnom kod značajnijih poslovnih subjekata, veletrgovaca, kao i kod svih većih trgovaca na malo, u okviru kojih su evidentirali nepravilnosti za koje je predviđeno izdavanje 92 prekršajna naloga s finansijskim teretom od 56.350,00 KM, te donijeli 33 upravne mjere - rješenja o otklanjanju nedostataka. Prema dostavljenim podacima kantonalnih inspekcija za mjesec januar i februar 2022. godine, udio odstupanja od maksimalne visine marži utvrđen je kod 39% kontrolisanih subjekata.

Prema sublimiranim rezultatima federalne i kantonalnih inspekcija na području FBiH od početka 2022. godine do 20. marta 2022. godine izvršeno je 467 inspekcijskih nadzora, u okviru kojih su utvrđene nepravilnosti, što podrazumijeva izdavanje 298 prekršajnih naloga s ukupnim finansijskim teretom od 286.700,00 KM. Napominjemo da će se podaci za mart od strane kantonalnih inspekcija zbog intenzivnog rada prikupiti po isteku mjeseca.

Kontrole se provode u skladu sa Zakonom o kontroli cijena (“Službene novine FBiH, broj: 2/1995 i 70/2008), a kazne su propisane članom 14. Zakona u rasponu od 1.000,00KM do 10.000,00KM za pravno lice, od 250,00KM do 2.500,00KM za odgovorno lice u pravnom licu, te od 500,00KM do 1.500,00KM za fizičko lice.

Postupajući po Zaključki Zastupničkog doma Parlamenta FBiH, jučer (22.3.2022. godine) je na web stranici FUZIP www.fuzip.gov.ba objavljena informacija o privrednim subjektima kod kojih su u periodu od 14. do 20.3.2022. godine utvrđene nepravilnosti u primjeni odluka Vlade FBiH u vezi sa propisanim maržama.

Inspekcijski nadzori se nastavljaju, a Federalna uprava za inspekcijske poslove će iskoristiti sve zakonske mehanizme, uključujući i zabranu rada, da spriječi i sankcioniše nezakonito povećanje cijena na štetu potrošača i građana FBiH.

- KRAJ –

Inspekcijski nadzori nad formiranjem cijena i marži u FBiH vrše se u kontinuitetu od donošenja Odluke o propisivanju mjere neposredne kontrole cijena utvrđivanjem maksimalne visine maži za pojedine osnovne životne namirnice i druge proizvode i Odluke o propisivanju mjere neposredne kontrole cijena utvrđivanjem maksimalne visine marži za naftne derivate u aprilu 2021. godine, s ciljem održavanja stabilnosti tržišta i cijena, te minimiziranja negativnih efekata na životni standard stanovništva.

Shodno odlukama, pravne i fizičke osobe obavezne su utvrditi i primjenjivati marže za pojedine osnovne životne namirnice i druge proizvode tako da u veleprodaji iste ne prelaze visinu marži tih proizvoda u procentualnom iznosu na dan 31.12.2020. godine; privrednim društvima koja obavljaju djelatnost trgovine na veliko naftnim derivatima propisuje se maksimalna visina marže u apsolutnom iznosu od 0,06 KM/litru derivata, a privrednim društvima koja obavljaju djelatnost trgovine na malo naftnim derivatima propisuje se maksimalna visina marže u apsolutnom iznosu od 0,25 KM/litru derivata.